Kadir Gecesi
Ramazan’ın Son On Gününün Fazileti ve Kadir Gecesinin Özellikleri
Ey Allah'ın kulları! Ameller sonlarıyla değerlendirilir. Bu Ramazan ayı, ayrılışını ilan etti. Ve sonu yaklaşıyor. Üçte ikisi geçti. Geriye sadece son üçte biri kaldı ki bu da onun en hayırlı ve en büyük olanıdır.
Bu yüzden kim başlangıcını ve ortasını ihmal ettiyse, sonunu ihmal etmesin. Çünkü Ramazan'ın sonu başlangıcından daha hayırlıdır.
Ramazan, Yüce Allah'ın yemin ettiği on geceyi içerir. Allah Tela şöyle buyurdu:
وَالْفَجْرِ
Fecr suresi 89.1 Tan yerinin ağarmasına andolsun,
وَلَيَالٍ عَشْرٍ
Fecr suresi 89.2 On geceye andolsun,
وَالشَّفْعِ وَالْوَتْرِ
Fecr suresi 89.3 Çifte ve teke andolsun,
وَالَّيْلِ اِذَا يَسْرِ
Fecr suresi 89.4 Geçip giden geceye andolsun (ki, müşrikler azaba uğrayacaklardır).
هَلْ فٖى ذٰلِكَ قَسَمٌ لِذٖى حِجْرٍ
Fecr suresi 89.5 Şüphesiz bunlarda, akıl sahibi bir kimse için üzerine yemin edilmeye değer bir özellik vardır.
Son on gecenin geceleri – bir âlim yorumuna göre – Ramazan ayının son on gecesidir. Çift ve tek sayılar, namaz da dahil olmak üzere bu hayattaki tüm çift ve tek vakitleri ifade eder. Şafa çift namazı ve Vitr tek namazı.
Sonra Allah, gece geçip gittiğinde ona yemin eder. Çünkü o on gün, ibadet, itaat ve Yüce Allah ile inzivaya çekilme zamanıdır. Bu, hayatın sahibi için tıpkı gecelerin ve gündüzlerin geçmesi gibi çabuk geçtiğinin bir hatırlatıcısıdır. Evet, ey müminler! Bu yemin, aklı olan herkesi yalandan uzak tutmaya yeterlidir.
Allah Teala şöyle buyurdu:
هَلْ فٖى ذٰلِكَ قَسَمٌ لِذٖى حِجْرٍ
Fecr suresi 89.5 Şüphesiz bunlarda, akıl sahibi bir kimse için üzerine yemin edilmeye değer bir özellik vardır.
Yani, aklı başında olan ve kendini günahtan ve yanlıştan uzak tutan kişi için üzerine yemin edilmeye değer bir özellik vardır.
Ey müminler! Allah'ın kulları. Bu on gün geldi. Peki bu süre zarfında ne yapacağız?
Peygamberimiz (sallallahu aleyhi ve sallam), bu on gün geldiğinde belini sıkıca bağlar (evlilikten uzak durmanın bir metaforu), ailesini ibadet için uyandırır ve bütün geceyi namazla geçirirdi. (Allah'a itaatte gayret göstermenin ve O'na ibadette uyanık kalmanın bir metaforu).
Çünkü bu on gün içinde, bin aydan daha hayırlı, bütün gecelerin en hayırlısı olan bir gece vardır. O da Kadir Gecesi'dir. Bu muhteşem gecede ibadet ve itaat, diğer zamanlardaki seksen üç yıl dört aylık ibadete denktir.
Bu gecede Allah'a namaz kılan, seksen üç yıl boyunca aynı namazı kılmış gibidir. Ve bu gecede Allah'ı yücelten, seksen üç yıl boyunca Allah'ı yüceltmiş gibidir. Kim sadaka verir, Kur'an okur, bağışlanma diler ve diğer tüm itaat ve ibadetleri yerine getirirse, bu gecede bunları yapması seksen üç yıllık ibadete denktir.
Bu, Allah'ın Muhammed ümmetine (Allah ona ve ailesine, sahabelerine ve tüm eşlerine salât ve selam etsin) olan lütfu, cömertliği ve inayetindendir.
Rivayet edilir ki, bu mübarek gecenin hikmeti şudur: Allah, Peygamberimize (sallallahu aleyhi ve sellem), ümmetinin ömrünü göstermiş ve o da bu ömrü önceki ümmetlerin ömürlerine kıyasla kısa bulmuştur.
Peygamberimiz, "Ümmetimin ömrü altmış ile yetmiş yıl arasındadır, çok azı bunu aşmaktadır" demiştir. Bu ömür, Nuh kavmi ve diğerlerinin ömürlerine kıyasla kısadır. Bu yüzden Allah, ümmetin ömründeki bu eksikliği telafi etmek için ona bu geceyi vermiştir.
Otuz, kırk veya elli yıllık ömrünüzün her yılında bu geceyi idrak etme, dua ve ibadetle geçirme, itaatte gayret gösterme ve Allah'a yaklaşma fırsatı bulduğunuzu hayal edin. Ömrünüzü seksen üç yılla çarptığınızda, gerçekte ne kadar uzun yaşayacağınızı düşünün.
Ey müminler! Allah'ın kulları. Ramazan ayının son on gecesinden biri olan bu mübarek kadir gecesinin, aşağıdakiler de dahil olmak üzere, bir dizi özel özelliği ve fazileti vardır:
Birincisi: Kur'an bu gecede indirilmiştir. Yüce Allah şöyle buyurmuştur:
اِنَّا اَنْزَلْنَاهُ فٖى لَيْلَةِ الْقَدْرِ
Kadir suresi 97.1 Şüphesiz, biz onu (Kur'an'ı) Kadir gecesinde indirdik.
Allah Teala başka bir ayette şöyle buyurdu:
شَهْرُ رَمَضَانَ الَّذٖى اُنْزِلَ فٖيهِ الْقُرْاٰنُ هُدًى لِلنَّاسِ وَبَيِّنَاتٍ مِنَ الْهُدٰى وَالْفُرْقَانِ فَمَنْ شَهِدَ مِنْكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ وَمَنْ كَانَ مَرٖيضًا اَوْ عَلٰى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ اَيَّامٍ اُخَرَ يُرٖيدُ اللّٰهُ بِكُمُ الْيُسْرَ وَلَا يُرٖيدُ بِكُمُ الْعُسْرَ وَلِتُكْمِلُوا الْعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُوا اللّٰهَ عَلٰى مَا هَدٰيكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ
Bakara suresi 2.185 (O sayılı günler), insanlar için bir hidayet rehberi, doğru yolun ve hak ile batılı birbirinden ayırmanın apaçık delilleri olarak Kur'an'ın kendisinde indirildiği Ramazan ayıdır. Öyle ise içinizden kim bu aya ulaşırsa, onu oruçla geçirsin. Kim de hasta veya yolcu olursa, tutamadığı günler sayısınca başka günlerde tutsun. Allah, size kolaylık diler, zorluk dilemez. Bu da sayıyı tamamlamanız ve hidayete ulaştırmasına karşılık Allah'ı yüceltmeniz ve şükretmeniz içindir.
Kadir Gecesi Ramazan ayındadır. Ve Kur'an'ın vahyine Ramazan ayında başlanmıştır. Sahih hadislerde Kadir Gecesi'nin Ramazan ayının son on gecesinden birinde, özellikle tek sayılı gecelerden birinde olduğu belirtilir.
Kur'an, bu gecede Levh-i Mahfuzdan en alt semaya tamamen indirilmiş. Ve ardından Peygamberimiz Hz. Muhammed'e (salât ve selam olsun ona, ailesine, sahabelerine ve tüm eşlerine) Ramazan ayının son on gecesinden birinde, Hira Mağarasında ibadet ederken Kadir Gecesi'nde vahyedilmiştir. Rivayetlere göre bu gece yirmi yedinci gecedir. Ve ona şu ayetler vahyedilmiştir:
اِقْرَاْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذٖى خَلَقَ
Alak suresi 96.1 Yaratan Rabbinin adıyla oku!
İlk beş ayet nazil oldu ve ardından Kur'an, Peygamberimiz Muhammed'e (salât ve selam olsun ona, ailesine, sahabelerine ve tüm eşlerine) yirmi üç yıl boyunca nazil olmaya devam etti. Bu gecede nazil olması, onun faziletinin ve bereketinin bir delilidir.
İkincisi: Yüce Allah, o gecedeki ibadeti diğer gecelerdeki ibadetlerden bin ay, yani seksen üç yıl kadar daha faziletli kılmıştır.
Üçüncüsü: Bu, bereket ve iyiliğin artmasıyla dolu, mübarek bir gecedir.
Yüce Allah şöyle buyurmuştur:
اِنَّا اَنْزَلْنَاهُ فٖى لَيْلَةٍ مُبَارَكَةٍ اِنَّا كُنَّا مُنْذِرٖينَ
Duhan suresi 44.3 Biz onu mübarek bir gecede indirdik. Çünkü biz uyarıcıyız.
Dördüncüsü: Melekler o gece yeryüzüne inerler ve meleklerin yeryüzüne inişi bu mübarek gecede sık sık olur.
Allah Teala şöyle buyurduğu gibi:
تَنَزَّلُ الْمَلٰئِكَةُ وَالرُّوحُ فٖيهَا بِاِذْنِ رَبِّهِمْ مِنْ كُلِّ اَمْرٍ
Kadir suresi 97.4 Melekler ve Ruh (Cebrail) o gecede, Rablerinin izniyle her türlü iş için iner de iner.
Sonra melekler yeryüzüne inerler ve eğer bir yerde melekler çoksa, o yerin bereketi artar. İyiliği gelir ve kötülüğü gider.
Beşinci olarak: Allah’ın buyurduğu gibi, bu barış olarak tanımlandı anlatıldı.
Allah Teala şöyle buyurdu:
سَلَامٌ هِىَ حَتّٰى مَطْلَعِ الْفَجْرِ
Kadir suresi 97.5 O gece, tan yerinin ağarmasına kadar bir esenliktir.
Yani, inananlar şeytanın zararlarından korunmuşlardır. Dolayısıyla şeytan onlara hiçbir zarar veremez. Aksine zararı engellenir. Şeytan kendi içine çekilir ve etrafındaki çok sayıda melek tarafından yenilgiye uğratılır gibi görünmektedir.
Altıncı olarak: Bu aynı zamanda, şeytanın zararından korunma ve Yüce Allah'a yönelenlerin üzerine inecek cezadan korunma anlamına geldiği için, Allah'a yönelenler için cezadan korunmayı da içerir.
Yedinci: Kim Kadir Gecesi'ni imanla ve sevap beklentisiyle idrak görevini ifa ederse, geçmiş günahları bağışlanır.
Bu hadiste şöyle buyurulmuştur:
كما في الحديث: "من قام ليلة القدر إيمانًا واحتسابًا غفر له ما تقدم من ذنبه".
"Kim Kadir Gecesi'ni imanla ve sevap beklentisiyle idrak eder görevini yerine getirirse, geçmiş günahları bağışlanır."
Sekizinci: Allah onu kadir gecesini yaratılıştan gizledi ki, insanlar onu bulmak için çabalasınlar. Ve on gün boyunca Rablerine ibadet edip itaat etmekle meşgul olsunlar. Eğer onu onlara belirli bir zamanda bildirmiş olsaydı, insanlar kalan günlerde Allah'a ibadet etmekte tembellik ederlerdi.
Fakat Allah onu, rekabet, çaba ve arayış hikmeti için gizledi. Böylece ciddi insan tembelden ayırt edilsin. Ciddi ve istekli insanlar, on günün geceleri boyunca ciddiyetle, ibadetle, namazla ve çabayla onu bulmak için ararlar.
Dokuzuncu: Kadir gecesi her yıl Ramazan ayının son on gecesi içinde bir geceden diğerine kayar. Bir yıl 21. geceye denk geliyorsa, bir sonraki yıl 23. geceye denk gelebilir. Ve bu şekilde son on gecenin tek sayılı beş gecesi için de devam eder.
Bazı alimler, "Ayın 27., 3. veya 5. gecesinde arayın" ve "Ayın 29 gün olması durumunda" gibi hadisler nedeniyle, tek sayılı gecelerden çift sayılı gecelere kaymasının ayın başından değil, sonundan kaynaklandığına inanırlar.
Bu, bir Müslümanın son on gecenin tamamında, sadece tek sayılı gecelerde değil, gayret göstermesi gerektiği anlamına gelir. Çünkü ayın 29 gün olması ve Kadir Gecesi'nin çift sayılı bir geceye denk gelmesi mümkündür. Bu, son on gecede iyilik, sevap ve bereket elde etme çabasıdır.
Onuncu: Allah, onun kadir gecesinin hatırasını Kur'an'da Kadir Suresi (Hüküm Suresi) adı verilen bir bölümle sure ile ölümsüzleştirdi. Şöyle buyurdu:
اِنَّا اَنْزَلْنَاهُ فٖى لَيْلَةِ الْقَدْرِ
Kadir suresi 97.1 Şüphesiz, biz onu (Kur'an'ı) Kadir gecesinde indirdik.
وَمَا اَدْرٰیكَ مَا لَيْلَةُ الْقَدْرِ
Kadir suresi 97.2 Kadir gecesinin ne olduğunu sen ne bileceksin!
لَيْلَةُ الْقَدْرِ خَيْرٌ مِنْ اَلْفِ شَهْرٍ
Kadir suresi 97.3 Kadir gecesi bin aydan daha hayırlıdır.
تَنَزَّلُ الْمَلٰئِكَةُ وَالرُّوحُ فٖيهَا بِاِذْنِ رَبِّهِمْ مِنْ كُلِّ اَمْرٍ
Kadir suresi 97.4 Melekler ve Ruh (Cebrail) o gecede, Rablerinin izniyle her türlü iş için iner de iner.
سَلَامٌ هِىَ حَتّٰى مَطْلَعِ الْفَجْرِ
Kadir suresi 97.5 O gece, tan yerinin ağarmasına kadar bir esenliktir.
Bu suredeki soru, konuya dikkat çekmemiz için onu vurgulamak ve büyütmek amacıyla sorulmuştur.
Ey iman edenler! Bu mübarek on gecenin içindeki bu mübarek gece, ciddiyet, gayret, kolları sıvama ve tembelliği reddetme gerektirir.
Peygamberimiz Muhammed (Allah ona ve ailesine, sahabelerine ve tüm eşlerine salat ve selam etsin), bu on gecede diğer gecelerden daha fazla gayret gösterir, hatta bütün geceyi ibadetle geçirebilirdi.
Evet, ey müminler! Bu mübarek on gün ciddiyet, gayret ve Allah'a itaat ve yakınlığın artırılmasını gerektirir. Allah bize çeşitli ibadetler bahşetmiştir. Kim belirli bir ibadeti yerine getiremiyorsa, başka bir ibadeti yapmalıdır.
Fiziksel bedeni ibadetler, maddi ibadetler, karma ibadetler, zikir ibadeti, Kur'an okuma ibadeti, sadaka ibadeti, bağışlanma dileme ibadeti, insanları affetme ve bağışlama ibadeti, Allah'ın huzurunda itaat ve yakınlık içinde durma, teslimiyet, secde ve rükû etme ibadeti, tefekkür ve düşünme ibadeti ve diğer çeşitli ibadetler vardır.
Bu ayda çeşitli nimetlerden mahrum kalan kimse yoktur. Ancak Yüce Allah'ın mahrum bıraktığı kimse hariç.
Ramazan ayının son on gecesi, yirminci günün gün batımında başlar. Ramazan ayının yirminci gününde güneş battığında son on gece başlar ve Ramazan ayının son gününün gün batımında sona erer.
Bu on gece, ayın yirmi dokuz gün olup olmamasına bağlı olarak on veya dokuz olabilir.
Peygamberimiz (sallallahu aleyhi ve sallam)'in şöyle buyurduğu rivayet edilir:
وقد جاء في الحديث أن النبي صلى الله عليه وعلى آله وأصحابه وأزواجه أجمعين قال: "شهرا عيد لا ينقصان"،
"Hiçbir zaman eksik olmayan iki bayram ayı."
Yani, ay yirmi dokuz gün olsa bile, Allah kullarına bu süre içinde otuz günün sevabını verir. Çünkü Allah çok cömert ve çok büyüktür.
Kadir Gecesi'nin vakti, hadiste belirtildiği gibi, gün batımında başlar ve şafağa kadar sürer.
Allah Teala şöyle buyurdu:
سَلَامٌ هِىَ حَتّٰى مَطْلَعِ الْفَجْرِ
Kadir suresi 97.5 O gece, tan yerinin ağarmasına kadar bir esenliktir.
Kadir Gecesi'nin yeri gecedir. Bu nedenle, son on günde gündüzden daha çok gece vakti gayret göstermek, gece vakti Allah'a itaat, ibadet ve yakınlıkta gündüzden daha çok gayret etmek farzdır. Çünkü Kadir Gecesi'nin yeri gecedir.
Bahsettiğimiz gibi, Kadir Gecesi gizlidir. Bazı işaretleri bazı yıllarda ortaya çıkabilir. Bazılarında ise çıkmayabilir. Bu durum, gece gerçekleştikten sonra olur. Öncesinde olmaz.
Peygamberimiz (sallallahu aleyhi ve sallam), Ramazan ayının 21. gecesinde şöyle buyurmuştur:
وفي الحديث أن النبي صلى الله عليه وعلى آله وأصحابه وأزواجه أجمعين في إحدى ليالي رمضان وهي ليلة إحدى وعشرين قال: "إني أرى ليلتكم هذه- يعني التي مضت- أنها ليلة القدر، وقد رأيت في المنام أني أسجد على ماء وطين’’
"İnanıyorum ki, sizin bu geceniz -yani geçen gece- Kadir Gecesi'dir. Rüyamda su ve çamur üzerinde secde ettiğimi gördüm."
Sonra, namaz kılarlarken, mescidin çatısından üzerlerine yağmur yağdı. Ve Peygamberimiz su ve çamur üzerinde secde etti. Böylece, gördüğü rüya gerçekleşti. O gece Kadir Gecesi idi.
Günümüzde insanlar Kadir Gecesi'nin fiziksel işaretlerini aramakla meşgul olup, ibadette gayret göstermeyi ihmal ediyorlar. Son on gece boyunca gayret göstermemiz emredilmiştir. Çünkü belki de farkında bile olmadan Kadir Gecesi'ne kavuşabilirsiniz.
Sadece niyetinizi arındırın ve ibadette gayret gösterin. Gecenin geçip geçmediğiyle ilgilenmeyin. Bunların hepsi, özellikle gecenin geçtiği söylenenleri ibadetten uzaklaştırmak için Şeytan'ın fısıltılarıdır.
Bu da kalan gecelerde tembelliğe düşmelerine ve fırsatı kaçırmalarına neden olur. Belki de henüz geçmemiştir. Çünkü gaybı yalnızca Yüce Allah bilir.
Ey müminler! Allah'ın kulları. Bu mübarek gecelerde Peygamberimizin (sallallahu aleyhi ve sallam) yerine getirmeye çok önem verdiği bir ibadet vardır. İtikaf (mescitte inziva). Ramazan'ın son on günü başladığında, Peygamberimiz (sallallahu aleyhi ve sallam) itikaf yapardı.
İtikaf, Peygamberimizin (sallallahu aleyhi ve sallam) sürekli olarak uyguladığı bir sünnettir. İtikaf, Yüce Allah'a ibadet ve itaat için mescitte inzivaya çekilmektir.
Dünyevi işlerden ve aileden uzaklaşmayı, Allah'ı anmak, namaz kılmak, tefekkür etmek, Kur'an okumak ve diğer tüm ibadetleri yerine getirmek için mescitte kalmayı içerir.
Bahsettiğimiz gibi, farzdır ve sünnettir. İtikaf, Cuma namazı kılınan her camitte caizdir. Dolayısıyla Cuma namazı için camiden ayrılma zorunluluğu yoktur.
Eğer Cuma namazı kılınan uygun bir cami bulunamaz ve itikafı Cuma namazı kılınmayan bir camide yapmayı tercih ederse, Cuma namazı için camiden ayrılıp daha sonra itikafa devam etmek üzere camiye geri dönmesi şartıyla bunu yapabilir.
Ayrıca, itikaf kuralları arasında, kişinin Ramazan ayının son on gecesinin gelmesiyle itikafa niyet etmesi de yer alır. Ramazan ayının yirminci gününün gün batımından itibaren itikaf, bayram gecesine kadar devam eder. Ve eğer bayram namazına kadar devam ederse, bu daha iyidir.
Ayrıca, hükümlerinden biri de, inziva sırasında bir ihtiyacı olan kişinin, bu ihtiyacını karşılamak için ayrılıp geri dönebileceğini inzivaya çekebileceği ve inzivasının kesintiye uğramayacağıdır.
Temel prensip, kişinin inzivaya çekilmesi ve tüm dünyevi kaygılardan kopması, böylece inzivasının eksiksiz olmasıdır.
İtikafın asıl amacı on gece boyunca itikaf yapmaktır. Ancak bunu yapamayan kimse sevabından mahrum kalmamalıdır. Bu nedenle sadece bir gece bile olsa itikaf yapsın.
Camiye kapanıp ibadet ederseniz, boş konuşmalardan ve özellikle gıybet ve dedikodu gibi haram şeylerden uzak durun. Ve kendinizi ibadetle meşgul edin. Konuşmak caizdir.
Ancak çok konuşmayın. Yıl boyunca konuştuğunuz şeyler yeterlidir. Bu, ibadet ve itaat zamanıdır. Bu yüzden kendinizi bunlarla meşgul edin.
Ayrıca, itikafı geçersiz kılan şeylere, örneğin cinsel ilişkiye ve ön sevişmeye dikkat edin. Günümüzde, bir kişi camide sosyal medya, cep telefonu mesajları ve ailesiyle yaptığı konuşmalar nedeniyle itikafını geçersiz kılabilir.
Özellikle itikaf halindeyken cinsel isteği uyanırsa, hele ki evine gidip eşiyle cinsel ilişkiye girerse. Bu, Allah'ın buyurduğu gibi, itikafı tamamen geçersiz kılar.
Allah Teala şöyle buyurdu:
اُحِلَّ لَكُمْ لَيْلَةَ الصِّيَامِ الرَّفَثُ اِلٰى نِسَائِكُمْ هُنَّ لِبَاسٌ لَكُمْ وَاَنْتُمْ لِبَاسٌ لَهُنَّ عَلِمَ اللّٰهُ اَنَّكُمْ كُنْتُمْ تَخْتَانُونَ اَنْفُسَكُمْ فَتَابَ عَلَيْكُمْ وَعَفَا عَنْكُمْ فَالْپٰنَ بَاشِرُوهُنَّ وَابْتَغُوا مَا كَتَبَ اللّٰهُ لَكُمْ وَكُلُوا وَاشْرَبُوا حَتّٰى يَتَبَيَّنَ لَكُمُ الْخَيْطُ الْاَبْيَضُ مِنَ الْخَيْطِ الْاَسْوَدِ مِنَ الْفَجْرِ ثُمَّ اَتِمُّوا الصِّيَامَ اِلَى الَّيْلِ وَلَا تُبَاشِرُوهُنَّ وَاَنْتُمْ عَاكِفُونَ فِى الْمَسَاجِدِ تِلْكَ حُدُودُ اللّٰهِ فَلَا تَقْرَبُوهَا كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ اٰيَاتِهٖ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ
Bakara suresi 2.187 Oruç gecesinde kadınlarınıza yaklaşmak size helâl kılındı. Onlar, size örtüdürler, siz de onlara örtüsünüz. Allah, (Ramazan gecelerinde hanımlarınıza yaklaşarak) kendinize zulmetmekte olduğunuzu bildi de tövbenizi kabul edip sizi affetti. Artık eşlerinize yaklaşın ve Allah'ın sizin için yazıp takdir etmiş olduğu şeyi arayın. Şafağın aydınlığı gecenin karanlığından ayırt edilinceye (tan yeri ağarıncaya) kadar yiyin, için. Sonra da akşama kadar orucu tam tutun. Bununla birlikte siz mescitlerde itikâfta iken eşlerinize yaklaşmayın. Bunlar, Allah'ın koyduğu sınırlardır. Bu sınırlara yaklaşmayın. Allah, kendine karşı gelmekten sakınsınlar diye, âyetlerini insanlara böylece açıklar.
Tecrit itikaf halindeki bir kişi, abdest almak, cami dışında yemek yemek veya cami yakınında ziyaretçileri karşılamak gibi bir ihtiyaç için dışarı çıkabilir. Ancak bu, sınırları içinde ve aşırıya kaçmadan yapılmalıdır ki, ibadet yerine mubah şeylerle meşgul olunmasın.
Bir kimse, önceden belirtmemiş olsa bile, inzivasını itikafını bozmaya zorlanırsa, Allah'ın izniyle önceki inzivası geçerlidir. Geri dönerse, yeni bir niyetle inzivasını itikafını yenilemelidir.
Tam bir gece itikaf yapamayanların da camide daha fazla vakit geçirmeleri tavsiye edilir. Bu, itikaftan daha özel bir inziva şeklidir. Yani vaktinin çoğunu, özellikle geceleri camide geçirmektir. Çünkü belirttiğimiz gibi gece, Kadir Gecesi'ni beklediğimiz zamandır.
Dolayısıyla, itikaf yapmak isteyen herkes yapmalıdır. İtikaf yapamayanlar ise Ramazan gecelerinde boş konuşmalarla ve eğlence yerleriyle vakitlerini boşa harcamamalıdır. Aksine, gecenin mümkün olduğunca büyük bir bölümünü camide geçirmeli.
Ve "Ey Allah'ım, bu saatte, bu on saatte, bu beş saatte itikaf yapmaya niyet ediyorum" diyerek itikaf niyetinde bulunmalıdırlar. En cömert ve en büyük olan Allah, kendisine itaatle gelen her şeyi, az da olsa kabul eder.
Önemli olan, bu on günün, kaçırdığımız şeyleri telafi etme fırsatı olmasıdır. Belki de ilk yirmi gün, itaat ve ibadette ihmalkâr ve zayıf olduğumuz bir dönemde geçti.
Öyleyse, en azından kalan zamanda gayret göstermeli ve amellerimizin sonuçlarına göre değerlendirilmesine izin vermeliyiz. Hayatı gayret ve itaatle sona eren kimse gerçekten başarılı olmuştur. Hayatı tembellikle sona eren kimse ise, Allah korusun, mahrum kalmıştır.
Yüce Allah'tan, itaat ve O'na yaklaşma konusunda bize başarı vermesini ve bu mübarek günlerden en iyi şekilde yararlanmamıza yardımcı olmasını niyaz ediyoruz.
Allah, her şeyin koruyucusudur. Ve her şeye kadirdir. Sizin duyduklarınızı söyledim ve kendim ve sizin için Allah'tan bağışlanma diliyorum. Siz de O'ndan bağışlanma dileyin. Çünkü O, bağışlayandır, merhametlidir.
İkinci Hutbe
Hamd olsun âlemlerin Rabbi Allah'a. En hayırlısı salihler içindir. Ve zalimlerden başka bir zulüm yoktur.
Şahitlik ederim ki, Allah'tan başka ilah yoktur. O salihlerin koruyucusudur. Ve şahitlik ederim ki, Muhammed O'nun kulu ve elçisidir. Allah'ın salat ve selamı ona, ailesine, sahabelerine ve tüm eşlerine olsun.
Ey Allah’ın kulları! Allah’ın lütfu ve cömertliği sayesinde, ibadet zamanlarını çeşitlendirmiş ve zaman zaman tekrar ettirmiştir ki, henüz fırsat bulamayanlar da bulsun. Henüz çaba göstermeyenler de çaba göstersinler. Çünkü Allah bizim için hayır diler ve cennet ehli arasında olmamızı ister.
Allah Teala şöyle buyurdu:
مَا يَفْعَلُ اللّٰهُ بِعَذَابِكُمْ اِنْ شَكَرْتُمْ وَاٰمَنْتُمْ وَكَانَ اللّٰهُ شَاكِرًا عَلٖيمًا
Nisa suresi 4.147 Eğer şükreder ve iman ederseniz, Allah size niye azab etsin ki? Allah, şükrün karşılığını verendir, hakkıyla bilendir.
Yüce Allah bizleri O'nun salih kulları arasında görmek istiyor.
Allah Teala şöyle buyurdu:
وَاللّٰهُ يُرٖيدُ اَنْ يَتُوبَ عَلَيْكُمْ وَيُرٖيدُ الَّذٖينَ يَتَّبِعُونَ الشَّهَوَاتِ اَنْ تَمٖيلُوا مَيْلًا عَظٖيمًا
Nisa suresi 4.27 Allah, sizin tövbenizi kabul etmek istiyor. Şehvetlerine uyanlar ise sizin büyük bir sapıklığa düşmenizi istiyorlar.
فانظر إلى ما يريده الله لنا وما يريده أصحاب وأتباع الشهوات لنا؛ الله يدعونا إلى المغفرة والرحمة والقرب منه ليكفر عنا السيئات ويدخلنا الجنات، وأصحاب الشهوات يريدون لنا الانحراف؛ ولذلك شغلونا في كثرة القنوات الفضائية وما تبثه نهارًا وليلًا مما شغلت به العباد الصائمين الطائعين عن عبادة الله. وفي ظل هذه الأحوال التي تعيشها الأمة من الفقر والحاجة لو قدر لكم أن تكتشفوا كم ملايين من الدولارات أنفقت على تلك المسلسلات التي أنتجتها- لا أقول القنوات اليهودية والنصرانية ولكن القنوات اليمنية والعربية والإسلامية- في بلد يئن من الفقر والحاجة والناس في حالة يرثى لها، كم ملايين أنفقت من أجل مشهد أو مسلسل حتى يعرض في رمضان؟ لتعرفوا معنى قوله:
Allah'ın bizden ne istediğini ve arzularının peşinden gidenlerin bizden ne istediğini düşünün. Allah bizi bağışlanmaya, merhamete ve kendisine yakın olmaya çağırır ki günahlarımızı bağışlasın ve bizi cennete kabul etsin.
Ancak arzularının peşinden gidenler, bizi yoldan çıkarmak isterler. Bu yüzden bizi uydu kanallarının çoğalması ve gece gündüz sürekli yayınlarıyla meşgul ederek, oruç tutan, itaatkâr kulları Allah'a ibadetten uzaklaştırırlar.
Milletin yaşadığı yoksulluk ve zorluk göz önüne alındığında, yoksulluk ve ihtiyaç altında inleyen, insanların içler acısı durumda olduğu bir ülkede üretilen bu televizyon dizilerine -Yahudi veya Hristiyan kanallarından bahsetmiyorum.
Yemen, Arap ve İslami kanallardan bahsediyorum.- Ramazan ayında yayınlanacak tek bir sahne veya diziye kaç milyon dolar harcandığını öğrenirseniz, O'nun sözlerinin anlamını anlayacaksınız.
Allah Teala şöyle buyurdu:
وَاللّٰهُ يُرٖيدُ اَنْ يَتُوبَ عَلَيْكُمْ وَيُرٖيدُ الَّذٖينَ يَتَّبِعُونَ الشَّهَوَاتِ اَنْ تَمٖيلُوا مَيْلًا عَظٖيمًا
Nisa suresi 4.27 Allah, sizin tövbenizi kabul etmek istiyor. Şehvetlerine uyanlar ise sizin büyük bir sapıklığa düşmenizi istiyorlar.
Dolayısıyla iki grup var: Biri sizi iyiliğe, doğruluğa ve dürüstlüğe çağırıyor. Diğeri ise sapkınlığa, ahlaksızlığa ve yozlaşmaya çağırıyor. Bu iki grup arasında şiddetli bir savaş sürüyor.
Bu savaş Kıyamet Günü'ne kadar devam edecek. Şeytan ve takipçileri Şeytan'ın tarafını, müminler ve takipçileri ise Rahman'ın tarafını oluşturuyor.
Ey müminler! Allah'ın kulları! Allah bize işitme, görme ve akıl vermiştir ki, iyiyi kötüyü ayırt edebilelim. Ve özellikle mübarek mevsimlerde zamanımızı O'na itaat ederek değerlendirebilelim.
Kim bütün yılı ve Ramazan'ın ilk yirmi gününü ihmal ederse, geri kalan on geceyi ihmal etmesin. O gecelerde gayret gösterin.
Çünkü belki Kadir Gecesi'ne (Kader Gecesi) mübarek kılınır. Ve böylece seksen üç yıl boyunca Allah'a ibadet etmiş gibi olursunuz.
Bu konuda kesin bir karar verin. Ve ihmalkarlığınızdan, tembelliğinizden, bu dizileri ve kanalları izleyerek zaman kaybetmenizden, gece gündüz aşırı uyumanızdan veya zamanınızı boşa harcamanızdan dolayı Allah'a tövbe edin.
Allah bize hayırlı bir son nasip etsin. Yüce Allah'tan bana ve size hayırlı bir son nasip etmesini diliyoruz.
Tercüme Tarih: 15.Mart.2026
Tercüme Eden: İbrahim SIRMALI
(Emekli Müftü, İcazetli)
Yayınlayan: Dr. Saad bin Abdullah El-Hamid
Yayın Tarihi: 12.03.2026
Konu: Kadir Gecesi Ramazan’ın Son On Gününün Fazileti
Danışman: Prof. Dr. Hassan bin Muhammed bin Ali Şabala
https://www.alukah.net/spotlight
dan alıntıdır.